Artykuł: Światło sztuczne na zdrowie

Światło sztuczne na zdrowie

Oświetlenie sztuczne w naszej strefie klimatycznej odgrywa szczególnie istotną rolę – w miesiącach jesiennych i zimowych przez dużą część doby zastępuje bowiem światło naturalne. Powinno więc ono w jak największym stopniu rekompensować niedobory światła naturalnego, stąd dążenie producentów źródeł światła, aby tworzyć coraz doskonalsze zamienniki światła słonecznego, zbliżone do niego pod względem natężenia światła, barwy oraz współczynnika oddawania kolorów. Nową rangę zyskało również projektowanie oświetlenia we wnętrzach rozumiane jako rozmieszczenie źródeł światła oraz ich dobór ściśle do funkcji pomieszczenia czy też jego wydzielonej strefy. Ogromną rolę w prozdrowotnym spojrzeniu na oświetlenie sztuczne odgrywa również dobór opraw, które dzięki zastosowaniu takich technik konstrukcyjnych jak np. giętkie ramiona umożliwiających regulację kąta padania światła, podnoszą komfort życia po zmroku. Myśląc o zdrowym oświetleniu sztucznym, pamiętajmy, że najzdrowszy sen gwarantuje całkowita ciemność w pomieszczeniu.

Wpływ nowych źródeł światła na zdrowie

Do dyspozycji mamy wiele rodzajów źródeł światła, takich jak świetlówki, halogeny czy coraz bardziej popularne lampy LED. Użycie dobrej jakości źródła światła, w tym także najnowocześniejszych, nie wpływa negatywnie na nasze zdrowie. Natomiast jeśli zdecydujemy się na zakup choćby coraz chętniej stosowanych LED-ów nieznanego producenta, możemy spotkać się z takimi zjawiskami jak migotanie czy oślepianie. Efekt migotania widoczny lub ledwo zauważalny może wywoływać dolegliwości oczu takie jak swędzenie, ciężkość powiek czy mroczki, a także ból oczu i głowy, często również rozdrażnienie. By tego uniknąć, warto korzystać z lamp wysokiej jakości, a także stosować sprawdzone i polecane przez fachowców urządzenia zasilające oraz sterujące. W tym przypadku ważna jest także jakość instalacji elektrycznej. Negatywny wpływ na nasz wzrok ma także oślepianie przez źródła światła. Aby zredukować olśnienia, wystarczy zastosować dobrze skonstruowane LED-y, które emitują światło rozproszone przez dodatkową optykę, np. układy pryzmatyczne, soczewki rozpraszające oraz szkło matowe lub mleczne. Powinny być również wyposażone w kilka diod, ponieważ jedna dioda emitująca bardzo jasne światło bardziej oślepia. Niebezpieczne dla zdrowia mogą być też te źródła światła, które nadmiernie emitują niebieskie światło. Jeśli przebywamy zbyt długo w polu jego oddziaływania, może to doprowadzić do degeneracji plamki żółtej. Jednak także w tym przypadku zagrożenie eliminuje wykorzystanie żarówek wysokiej jakości, wyposażonych w wydajny luminofor oraz odpowiednio skonstruowany układ optyczny. Niezależnie od rodzaju, najbezpieczniej dla zdrowia jest stosować produkty mające znak CE.

Barwa światła ciepła czy zimna

Barwa światła ma wpływ na komfort osób przebywających w pomieszczeniu. W powszechnym odczuciu za zdrowe uważa się światło w ciepłych barwach, czyli o temperaturze barwowej poniżej 3500 Kelwinów (K). Tymczasem barwa światła sztucznego powinna zależeć od funkcji pomieszczenia. Inne należy stosować we wnętrzach, w których śpimy czy odpoczywamy, inne zaś tam, gdzie pracujemy. Im wyższa wartość K, tym światło jest bardziej stymulujące, dlatego najbardziej chłodne światło o wysokiej temperaturze barwowej powinno się stosować w miejscach, w których pracujemy, odpowiednie będzie tam światło o wartości powyżej od 5000 do 6500 K .W łazienkach i w.c. barwa światła powinna być dobierana w zależności od wykończenia i strefy – jednak lepiej wybrać chłodniejsze, bardziej rześkie światło ogólne, powyżej 4000 K, a w strefie relaksu cieplejsze około 3300-3500 K. W kuchni, podobnie jak w łazience, zalecana jest neutralna barwa światła, która da efekt czystości. Jeśli zależy nam na stworzeniu miłej atmosfery, wybierzmy światło cieplejsze – w takim świetle także potrawy wyglądają apetyczniej. Zakres temperatury barwowej jest więc szeroki od 3000 do 4000 K. W pokoju dziennym najlepiej sprawdzi się źródło światła o temperaturze barwowej sprzyjającej wypoczynkowi. Ciepły żółty kolor emitowany przez źródło światła o barwie ciepłej białej w granicach 2700-3500 K ma właściwości relaksacyjne, jest więc idealne do miejsc wypoczynku.

W sypialni, tak jak w przypadku salonu sprawdzi się światło w cieplej barwie. Atmosferę spokoju stworzy światło o barwie 2500-2800 K.

Zdjęcia: Fotolia.com

Czytaj także